Bob Smillie i upamiętnienie POUM

Poniżej zamieszczam tłumaczenie tekstu Mairead Hache zamieszczonego na stornie The Volonteer prowadzonej przez weteranów XV Brygady Międzynarodowej im. Abrahama Lincolna. Artykuł jest poświęcony pamięci uczestnika hiszpańskiej wojny domowej Boba Smilliego.

Los POUM, jeden z najbardziej kontrowersyjnych epizodów hiszpańskiej wojny domowej spowija tajemnica. Założona przez Andreu Nina i Joaquina Maurina, Partido Obrera de Unificacion Marxista (Robotnicza Partia Marksistowskiej Unifikacji) walczyła po stronie Republiki, w obronie robotniczej rewolucji jako drogi do wyzwolenia społecznego. Po tzw. barcelońskich dniach majowych w 1937 roku, POUM razem z organizacjami anarchistycznymi została poddana represjom i zdelegalizowana przez rząd republikański. Zabroniona została nawet dystrybucja jej gazety: La Batalla. Przywódcy POUM zostali aresztowani, uwięzieni, a niektórzy nawet zamordowani w związku z najczarniejszymi wydarzeniami wojny po stronie republikańskiej. Jednym z zamordowanych był Bob Smillie, ochotnik ze Szkocji afiliowany przy Independent Labour Pary (Niezależnej Partii Pracy).

Polscy ochotnicy w Milicji Ludowej POUM

Pierwszym skojarzeniem, gdy myślimy o międzynarodowych ochotnikach podczas wojny domowej w Hiszpanii, są Brygady Międzynarodowe. Rzadko kiedy wspomina się natomiast o oddziałach Robotniczej Partii Marksistowskiej Unifikacji – Partido Obrero de Unificación Marxista (POUM), w których służyło około 700 ochotników z 28 krajów – głównie Francji, Włoch i Niemiec, ale także polskiego pochodzenia.

Wojna domowa w Hiszpanii rozpoczęła się 17 lipca 1936 roku od rebelii wojsk hiszpańskich stacjonujących w Maroku. Bunt wojskowych skierowany był przeciwko demokratycznie wybranemu rządowi Frontu Ludowego. Pucz został wsparty przez faszystowskie Włochy oraz III Rzeszę. Po stronie Frontu Ludowego stanęły natomiast Związek Radziecki i Meksyk. Pozostałe kraje starały się unikać bezpośredniego zaangażowania w konflikt. Zarówno ZSRR jak i kraje faszystowskie miały dalekosiężne plany względem przyszłego ustroju politycznego Hiszpanii oraz jej zaangażowania w ich politykę międzynarodową.